Τη θέσπιση κατώτατου ορίου ηλικίας τα 15 έτη για την πρόσβαση ανηλίκων σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης προωθεί το ελληνικό σχέδιο νόμου, με προβλεπόμενη ημερομηνία έναρξης εφαρμογής την 1η Ιανουαρίου 2027. Η πρωτοβουλία αφορά την πρόσβαση σε συγκεκριμένες επιγραμμικές υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης που παρέχονται από πλατφόρμες και δεν συνιστά γενική απαγόρευση χρήσης του διαδικτύου ή κατοχής κινητού τηλεφώνου.
Το πλαίσιο της ελληνικής ρύθμισης
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, ο περιορισμός θα τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027. Για την εφαρμογή της διάταξης, έχει προβλεφθεί ειδικός κανόνας υπολογισμού της ηλικίας: ως ημερομηνία γέννησης όλων των προσώπων του ίδιου ημερολογιακού έτους θεωρείται η 1η Ιανουαρίου. Με βάση αυτό, κατά την έναρξη εφαρμογής, ο περιορισμός θα αφορά παιδιά που έχουν γεννηθεί το 2013 και μετά, ενώ όσα γεννήθηκαν το 2012 ή νωρίτερα θα θεωρείται ότι έχουν συμπληρώσει το όριο των 15 ετών για τους σκοπούς της συγκεκριμένης ρύθμισης.
Ενδεικτικά, η εφαρμογή του μέτρου θα διευρύνεται σταδιακά ανά έτος: τα παιδιά γεννημένα το 2013 θα καλύπτουν το όριο από την 1η Ιανουαρίου 2028, ενώ τα παιδιά γεννημένα το 2014 από την 1η Ιανουαρίου 2029. Ο εν λόγω κανόνας δεν καταργεί άλλους υφιστάμενους κανόνες προστασίας ανηλίκων ή τους νόμιμους όρους χρήσης κάθε επιμέρους ψηφιακής υπηρεσίας.
Επιστημονική τεκμηρίωση και ευρωπαϊκό πλαίσιο
Η παρέμβαση βασίζεται στην ανάγκη προστασίας των ανηλίκων από κινδύνους όπως η υπερβολική χρήση που εκτοπίζει τον ύπνο και άλλες δραστηριότητες, η έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο και οι επιβλαβείς διαδικτυακές αλληλεπιδράσεις. Στοιχεία από την έρευνα του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου του Φεβρουαρίου 2025, σε δείγμα 2.500 μαθητών ηλικίας 10-18 ετών, έδειξαν ότι ένας στους τέσσερις μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου δηλώνει υπερβολική χρήση. Επιπλέον, η συγκριτική έρευνα EU Kids Online 2026, που διεξήχθη σε 28.465 παιδιά ηλικίας 10-16 ετών από 19 ευρωπαϊκές χώρες, κατέδειξε ότι μόλις το 48% των ερωτηθέντων αισθάνεται ασφαλές στο διαδίκτυο.
Παράλληλα με την ελληνική πρωτοβουλία, σε ευρωπαϊκό επίπεδο εξελίσσεται η πρόταση EU KIDS Act, η οποία στοχεύει στη διαμόρφωση ενός ευρύτερου πλαισίου προστασίας των ανηλίκων, με έμφαση στην επαλήθευση της ηλικίας, την ασφάλεια των ψηφιακών υπηρεσιών και την ευθύνη των παρόχων. Η ευρωπαϊκή πρόταση βρίσκεται σε στάδιο νομοθετικής επεξεργασίας και δεν αποτελεί ακόμη ισχύοντα Κανονισμό. Για την επεξεργασία της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συγκρότησε ειδική ομάδα (Special Panel on Child Online Safety), η οποία απαρτίζεται από περισσότερους από 60 ειδικούς από τους τομείς της υγείας, της παιδοψυχολογίας, της πληροφορικής και των κοινωνικών επιστημών, με τη συμμετοχή εκπροσώπων νέων και γονέων.
Η ελληνική ρύθμιση συνοδεύεται από Ανάλυση Συνεπειών Ρύθμισης, ενώ η αποτελεσματικότητα του μέτρου αναμένεται να αξιολογηθεί στην πράξη μετά την εφαρμογή του.