Η Ελλάδα, μαζί με πέντε ακόμη κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προετοιμάζει την αποστολή κοινής επιστολής με αίτημα τη μετάθεση της εφαρμογής του νέου ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS2) τουλάχιστον έως το 2030. Στην πρωτοβουλία συμμετέχουν επίσης η Ιταλία, η Πολωνία, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία, οι οποίες επικαλούνται την ανάγκη αντιμετώπισης των αυξημένων τιμών ενέργειας και των διαφορών στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των χωρών της Ευρώπης.
Το αίτημα για αναβολή του ETS2
Το σύστημα ETS2, το οποίο αφορά τις εκπομπές ρύπων από τη χρήση καυσίμων στις οδικές μεταφορές και στα κτίρια, είχε αρχικά προγραμματιστεί να τεθεί σε ισχύ το 2027, με το χρονοδιάγραμμα να έχει ήδη μετατεθεί για το 2028. Οι έξι χώρες επιδιώκουν τώρα μια περαιτέρω αναβολή, μεταφέροντας την έναρξη εφαρμογής του συστήματος τουλάχιστον έως το 2030. Η κίνηση αυτή αποτελεί απάντηση στην αντίθετη στάση σκανδιναβικών χωρών, οι οποίες υποστηρίζουν τη διατήρηση του υφιστάμενου χρονοδιαγράμματος για το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το κείμενο της επιστολής βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση και δεν έχει οριστικοποιηθεί, ενώ η Ιταλία ενδέχεται να προσθέσει επιπλέον παρατηρήσεις στο περιεχόμενό του.
Η τοποθέτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη
Το ζήτημα του ενεργειακού κόστους και της λειτουργίας του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS) απασχόλησε τη Σύνοδο Κορυφής στις Βρυξέλλες. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε θέμα αναθεώρησης του υφιστάμενου συστήματος, προειδοποιώντας ότι η Ευρώπη κινδυνεύει με αποβιομηχάνιση εάν δεν υπάρξουν σημαντικές αλλαγές. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης κεκλεισμένων των θυρών, ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι το ETS πρέπει να παραμείνει εργαλείο για την απανθρακοποίηση, αλλά οφείλει να προσαρμοστεί στα νέα οικονομικά δεδομένα.
Ο πρωθυπουργός εξέφρασε επιφυλάξεις για το προσχέδιο των συμπερασμάτων της Συνόδου, κρίνοντας ότι δεν αποδίδει τον επείγοντα χαρακτήρα της ενεργειακής κρίσης. Επιπλέον, ζήτησε μεγαλύτερη ευελιξία εντός των υφιστάμενων δημοσιονομικών κανόνων της ΕΕ, προκειμένου τα κράτη-μέλη να έχουν τη δυνατότητα να εφαρμόσουν στοχευμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης για τις επιχειρήσεις και τα ευάλωτα νοικοκυριά. Προς το παρόν, δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση σχετικά με την περαιτέρω αναβολή του ETS2, με τις διαβουλεύσεις για την ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική να παραμένουν σε εξέλιξη.