Νέα πρόταση για την αυστηρότερη αξιολόγηση των επεξεργασμένων τροφίμων παρουσίασε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), προκαλώντας έντονες αντιδράσεις στη βιομηχανία τροφίμων. Το νέο πλαίσιο, το οποίο δημοσιεύθηκε στις 2 Νοεμβρίου, διευρύνει τα κριτήρια αξιολόγησης, συμπεριλαμβάνοντας πέρα από τη ζάχαρη, το αλάτι και τα λιπαρά, τις πρόσθετες χρωστικές, τις αρωματικές ύλες και τα γλυκαντικά.

Τα νέα κριτήρια αξιολόγησης

Το προτεινόμενο μοντέλο αφορά τα βιομηχανικά παραγόμενα, προσυσκευασμένα τρόφιμα και συνδυάζει δύο κατηγορίες κριτηρίων. Η πρώτη αφορά την περιεκτικότητα σε κορεσμένα και τρανς λιπαρά, σάκχαρα και νάτριο, ενώ η δεύτερη εστιάζει στην παρουσία συστατικών που χρησιμοποιούνται για την ενίσχυση της ελκυστικότητας των προϊόντων. Σύμφωνα με την Katrin Engelhardt, στέλεχος του τμήματος Διατροφής και Ασφάλειας Τροφίμων του ΠΟΥ, η προσέγγιση αυτή αναγνωρίζει ότι η επίδραση ενός τροφίμου στην υγεία δεν ορίζεται αποκλειστικά από τα θρεπτικά συστατικά του.

Ο Οργανισμός διευκρινίζει ότι η παρουσία των εν λόγω πρόσθετων συστατικών δεν σημαίνει αυτομάτως πως είναι επικίνδυνα, ωστόσο η αξιολόγησή τους συνδέεται με τον τρόπο παρασκευής. Ένα προϊόν ενδέχεται να ενταχθεί στην κατηγορία των τροφίμων που συνιστάται να καταναλώνονται με μέτρο, εάν υπερβαίνει κάποιο διατροφικό όριο ή περιέχει ένα από τα συγκεκριμένα πρόσθετα.

Αντιδράσεις από τη βιομηχανία

Η πρόταση έχει προκαλέσει ανησυχία στις μεγάλες επιχειρήσεις του κλάδου, οι οποίες εκφράζουν φόβους για υπερβολικά εκτεταμένη ρύθμιση της αγοράς. Η International Food and Beverage Alliance (IFBA), που εκπροσωπεί πολυεθνικές επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών, υποστηρίζει ότι η νέα ταξινόμηση ενδέχεται να απομακρύνει την προσοχή από την πραγματική διατροφική ποιότητα των προϊόντων.

Ο γενικός γραμματέας της IFBA, Rocco Renaldi, προειδοποίησε ότι υπάρχει κίνδυνος να υπονομευθούν οι υφιστάμενες προτεραιότητες διατροφικής πολιτικής. Μεταξύ των ανησυχιών που καταγράφονται από τη βιομηχανία είναι:

  • Το αυξημένο κόστος ανασχεδιασμού των προϊόντων.
  • Οι αυστηρότερες απαιτήσεις επισήμανσης.
  • Η πιθανότητα πρόσθετης φορολόγησης.
  • Ο κίνδυνος ομαδικών αγωγών.

Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος της Kraft Heinz, Steve Cahillane, υπογράμμισε την ανάγκη οι επιχειρήσεις να έχουν ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση των πολιτικών, καθώς οι αποφάσεις επηρεάζουν άμεσα τον κλάδο και τους καταναλωτές.

Επόμενα βήματα και προοπτικές

Το προτεινόμενο πλαίσιο θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για προειδοποιητικές σημάνσεις στις συσκευασίες, περιορισμούς στη διαφήμιση ή ακόμη και πρόσθετη φορολόγηση συγκεκριμένων προϊόντων. Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, περίπου 11 εκατομμύρια θάνατοι ετησίως παγκοσμίως συνδέονται με την ανθυγιεινή διατροφή.

Η δημόσια διαβούλευση για την πρόταση παραμένει ανοιχτή έως τις 27 Νοεμβρίου 2026. Το τελικό πλαίσιο που θα προκύψει θα μπορούσε να καθοδηγήσει τις εθνικές πολιτικές, χωρίς ωστόσο η υιοθέτησή του να συνεπάγεται αυτόματα την επιβολή νέων περιορισμών.