Στην τελική ευθεία για την επανέναρξη των ερευνών βυθού στο πλαίσιο του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI) βρίσκονται οι αρμόδιες αρχές, με το βλέμμα στραμμένο στην έκδοση της σχετικής NAVTEX. Η έκδοση της αναγγελίας αναμένεται, σύμφωνα με πληροφορίες, ακόμη και εντός του Σαββατοκύριακου 7–8 Νοεμβρίου, προκειμένου το ερευνητικό σκάφος Abeille Marengo να ξεκινήσει τις εργασίες του.
Η διαδικασία αδειοδότησης και το ερευνητικό σκάφος
Το σκάφος Abeille Marengo, γαλλικής σημαίας, βρίσκεται στο λιμάνι του Ηρακλείου από τις 27 Οκτωβρίου, αναμένοντας την ολοκλήρωση των διοικητικών διαδικασιών για να αποπλεύσει προς την περιοχή των ερευνών. Το σκάφος έχει αναλάβει τη διενέργεια υποθαλάσσιων ερευνών για λογαριασμό της Nexans, της εταιρείας που είναι υπεύθυνη για την κατασκευή και την εγκατάσταση του καλωδίου.
Οι προπαρασκευαστικές ενέργειες βρίσκονται σε εξέλιξη, καθώς στις 2 Νοεμβρίου ενημερώθηκαν τα μέλη της Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), η οποία λειτουργεί υπό την εποπτεία του υπουργείου Εξωτερικών. Τα μέλη της επιτροπής κλήθηκαν να υποβάλουν τις εισηγήσεις τους σχετικά με την αδειοδότηση έως την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου. Σε περίπτωση θετικής γνωμοδότησης, θα ακολουθήσει η χορήγηση άδειας εξαίρεσης από το Λιμενικό για τη χρήση του Abeille Marengo, λόγω της γαλλικής του σημαίας. Στη συνέχεια, το υπουργείο Εθνικής Άμυνας και η Υδρογραφική Υπηρεσία του Πολεμικού Ναυτικού θα προχωρήσουν στην ολοκλήρωση της διαδικασίας για την έκδοση της NAVTEX, η οποία θα έχει άμεση ισχύ.
Αντικείμενο των ερευνών και η διαδρομή
Οι έρευνες στοχεύουν στη χαρτογράφηση του βυθού κατά μήκος της προβλεπόμενης διαδρομής της ηλεκτρικής διασύνδεσης, από την Κρήτη προς την Κύπρο. Σκοπός είναι η καταγραφή των γεωλογικών και μορφολογικών χαρακτηριστικών του βυθού, ώστε να προσδιοριστεί η βέλτιστη διαδρομή για την πόντιση και την προστασία των υποθαλάσσιων καλωδίων. Οι εργασίες αναμένεται να συνεχιστούν από το σημείο όπου είχαν διακοπεί το 2024, κοντά στην Κάσο, μετά από την παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή.
Ο ρόλος της Τουρκίας
Το ζήτημα της στάσης που θα τηρήσει η Τουρκία κατά την επανέναρξη των ερευνών παραμένει ανοιχτό. Σύμφωνα με πληροφορίες, η γαλλική πλευρά έχει προχωρήσει σε επαφές με την Άγκυρα, ενημερώνοντάς την για τις προγραμματισμένες εργασίες. Η διαδικασία αυτή χαρακτηρίζεται ως ενημέρωση και όχι ως αίτημα για λήψη άδειας από τις τουρκικές αρχές.
Παρά την ενημέρωση, η Τουρκία διατηρεί τις διεκδικήσεις της για τη συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή, γεγονός που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο αντίδρασης. Μεταξύ των σεναρίων που εξετάζονται είναι η έκδοση τουρκικής NAVTEX. Σε μια τέτοια περίπτωση, η ελληνική πλευρά ενδέχεται να απαντήσει με αντί-NAVTEX από τον σταθμό του Ηρακλείου, επαναλαμβάνοντας τις ελληνικές θέσεις για την περιοχή και τις αρμοδιότητες που απορρέουν από αυτές. Προς το παρόν, δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση για τη μορφή που θα λάβει μια ενδεχόμενη τουρκική αντίδραση.