Στην τελευταία θέση μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρέθηκε η Ελλάδα το 2025 όσον αφορά τη χρήση του σιδηροδρομικού δικτύου, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Eurostat. Με μόλις 69 επιβατοχιλιόμετρα ανά κάτοικο, η χώρα καταγράφει τη χαμηλότερη επίδοση στην Ευρώπη, επιβεβαιώνοντας τον περιορισμένο ρόλο που διαδραματίζει το τρένο στις καθημερινές και υπεραστικές μετακινήσεις των πολιτών.
Σημαντική απόκλιση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο
Η υστέρηση της Ελλάδας αποτυπώνεται έντονα στη σύγκριση με τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη, όπου η επιβατική κίνηση στις ράγες παρουσιάζει διαδοχικές αυξήσεις, ξεπερνώντας πλέον τα επίπεδα προ της πανδημίας. Στην κορυφή της κατάταξης για το 2025 βρίσκεται η Ουγγαρία με 1.692 επιβατοχιλιόμετρα ανά κάτοικο, επίδοση σχεδόν 25 φορές μεγαλύτερη από την ελληνική. Ακολουθούν η Γαλλία με 1.606 και η Αυστρία με 1.588 επιβατοχιλιόμετρα ανά κάτοικο. Ακόμη και η Λιθουανία, που επίσης κατατάσσεται στις χαμηλότερες θέσεις, παρουσιάζει 164 επιβατοχιλιόμετρα ανά κάτοικο, μέγεθος υπερδιπλάσιο σε σχέση με την Ελλάδα.
Αντίστοιχη εικόνα προκύπτει και από τον δείκτη των σιδηροδρομικών μετακινήσεων ανά κάτοικο. Για το 2025, στην Ελλάδα καταγράφηκαν 1,4 διαδρομές ανά κάτοικο, τιμή που αποτελεί τη χαμηλότερη στην ΕΕ. Συγκριτικά, στο Λουξεμβούργο ο δείκτης αυτός ανήλθε σε 46,1 διαδρομές, στην Ουγγαρία σε 35,9, στη Δανία σε 35,6 και στη Γερμανία σε 35,3.
Αντιφάσεις στα δεδομένα και προβλήματα υποδομών
Τα στοιχεία αναδεικνύουν μια ιδιαίτερη αντίφαση για την ελληνική πραγματικότητα: ενώ ο αριθμός των σιδηροδρομικών διαδρομών παρουσιάζει αυξητική τάση, η συνολική απόσταση που καλύπτουν οι επιβάτες μειώνεται. Συγκεκριμένα, το 2025 καταγράφηκαν 14,4 εκατομμύρια επιβατικές διαδρομές έναντι 14,1 εκατομμυρίων το 2024. Ωστόσο, τα συνολικά επιβατοχιλιόμετρα περιορίστηκαν στα 718 εκατομμύρια από 727 εκατομμύρια το προηγούμενο έτος, σημειώνοντας ετήσια μείωση της τάξεως του 1,2%.
Οι αδυναμίες του δικτύου, οι ελλείψεις στις υποδομές και η περιορισμένη προσφορά δρομολογίων παραμένουν οι κύριοι παράγοντες που λειτουργούν ανασταλτικά για την προσέλκυση επιβατών. Στη βασική σιδηροδρομική σύνδεση Αθήνας – Θεσσαλονίκης, οι εκκρεμότητες των έργων παραμένουν, ενώ το πρόγραμμα περιλαμβάνει μόλις δύο ζεύγη δρομολογίων ημερησίως. Παράλληλα, οι επαναλαμβανόμενες καθυστερήσεις επηρεάζουν την εμπειρία των ταξιδιωτών, περιορίζοντας τη δυνατότητα του τρένου να λειτουργήσει ως ανταγωνιστικό μέσο μεταφοράς.
Επιπλέον, η Ελλάδα παρουσιάζει μηδενική διεθνή επιβατική σιδηροδρομική κίνηση, καθώς το σύνολο των επιβατοχιλιομέτρων αφορά αποκλειστικά εσωτερικές μεταφορές. Αντιθέτως, στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το 5,6% της επιβατικής κίνησης πραγματοποιείται μέσω διεθνών δρομολογίων.
Η εικόνα στην υπόλοιπη Ευρώπη
Σε επίπεδο ΕΕ, η επιβατική δραστηριότητα σημείωσε άνοδο 2,6% το 2025, φτάνοντας τα 456,9 δισεκατομμύρια επιβατοχιλιόμετρα, που αποτελεί την υψηλότερη επίδοση της περιόδου 2015 – 2025. Η Γερμανία και η Γαλλία συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος αυτής της κίνησης, με 111,8 και 110,6 δισεκατομμύρια επιβατοχιλιόμετρα αντίστοιχα. Σημαντική ποσοστιαία άνοδο κατέγραψαν η Πορτογαλία (25,7%), η Ιρλανδία (13,1%) και η Πολωνία (8,6%).
Την ίδια στιγμή, το συνολικό έργο των επιβατικών τρένων στην ΕΕ έφτασε τα 3,125 δισεκατομμύρια τρενοχιλιόμετρα, σημειώνοντας ιστορικό υψηλό. Στην Ελλάδα, η αντίστοιχη μέτρηση κατέγραψε μικρή υποχώρηση, με τα τρενοχιλιόμετρα να διαμορφώνονται σε 6,889 εκατομμύρια το 2025 από 6,929 εκατομμύρια το 2024.