Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταγράφει στην ετήσια έκθεσή της για την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας τη συνεχιζόμενη παρεμπόδιση των ερευνητικών δραστηριοτήτων για τον Great Sea Interconnector (GSI). Το έργο, το οποίο αφορά την ηλεκτρική διασύνδεση της Κύπρου με την Ελλάδα και το ευρωπαϊκό σύστημα ενέργειας, εντάσσεται στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Εμπόδια στον Great Sea Interconnector

Στο κεφάλαιο της έκθεσης που αφορά τα διευρωπαϊκά δίκτυα, η Επιτροπή επισημαίνει ρητά ότι η Τουρκία εξακολουθεί να παρεμποδίζει τις έρευνες για τον GSI. Παρά το γεγονός ότι η Τουρκία αναγνωρίζεται ως χώρα που διαδραματίζει ρόλο στην περιφερειακή ηλεκτρική διασυνδεσιμότητα, η έκθεση σημειώνει ότι η χώρα δεν έχει ευθυγραμμιστεί πλήρως με τον αναθεωρημένο ευρωπαϊκό κανονισμό για τα διευρωπαϊκά ενεργειακά δίκτυα (TEN-E).

Ελληνοτουρκικές σχέσεις και τουρκολιβυκό μνημόνιο

Η έκθεση αναφέρεται στις εξελίξεις στο Αιγαίο, σημειώνοντας αύξηση των παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου και των χωρικών υδάτων, καθώς και την επανεμφάνιση υπερπτήσεων πάνω από ελληνικά νησιά, με περιστατικά που καταγράφηκαν έως τον Σεπτέμβριο του 2026. Παρά τη συνολική βελτίωση των διμερών σχέσεων από το 2023, η Επιτροπή καταγράφει τη διατήρηση των τουρκικών αξιώσεων περί αποστρατιωτικοποίησης νησιών, την αμφισβήτηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και τη διατήρηση της απειλής πολέμου (casus belli) του 1995.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, το οποίο κυρώθηκε από τη Βουλή των Αντιπροσώπων με έδρα τη Βεγγάζη τον Οκτώβριο του 2026. Η θέση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής παραμένει σταθερή: η συμφωνία παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτες χώρες.

Το Κυπριακό και η ενεργειακή δραστηριότητα

Στο ζήτημα του Κυπριακού, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η Άγκυρα δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία και συνεχίζει να υποστηρίζει τη λύση δύο κρατών, στάση που έρχεται σε αντίθεση με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Επιπλέον, αναφέρεται στην υπογραφή μνημονίου τον Ιούλιο του 2026 μεταξύ της Τουρκίας και της μη αναγνωρισμένης οντότητας στα κατεχόμενα για την ανάπτυξη υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου, ενέργεια που πραγματοποιήθηκε χωρίς τη συναίνεση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Παρά τη συνέχιση του πολιτικού διαλόγου μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας και την εφαρμογή μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης, η Κομισιόν διαπιστώνει ότι οι βασικές διαφορές παραμένουν ανεπίλυτες. Η Επιτροπή καλεί την Τουρκία να απέχει από ενέργειες και απειλές που υπονομεύουν τις σχέσεις καλής γειτονίας και να επιδείξει σεβασμό στην κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.