Στη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής ξεκίνησε η συζήτηση για το νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το οποίο περιλαμβάνει 20 βασικές ρυθμίσεις για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, την προστασία των καταναλωτών και την ενεργειακή αναβάθμιση των νησιών. Τις διατάξεις παρουσίασε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, εστιάζοντας στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της διεθνούς ενεργειακής κρίσης και στην ενίσχυση της διαφάνειας στην αγορά.
Κεντρικές ρυθμίσεις για καταναλωτές και νησιά
Μεταξύ των σημαντικότερων προβλέψεων του νομοσχεδίου ξεχωρίζει η μείωση κατά 50% της μοναδιαίας χρέωσης των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) για την πρώτη κλίμακα οικιακής κατανάλωσης. Η ρύθμιση αυτή αποδίδεται στη σταδιακή διασύνδεση των νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας.
Παράλληλα, θεσπίζεται η υποχρεωτική παροχή σταθερών συμβολαίων ρεύματος από τους μεγάλους προμηθευτές, με ελάχιστη διάρκεια 12 μηνών, κατά τη διάρκεια των οποίων απαγορεύεται η μονομερής αλλαγή τιμών και όρων. Στο πεδίο της προστασίας των καταναλωτών, εισάγεται μηχανισμός αυτόματης προστασίας από τη διακοπή ρεύματος κατά τη διαδικασία επίλυσης διαφορών, ενώ παρατείνεται από τους 3 στους 6 μήνες η δυνατότητα παραμονής στον Προμηθευτή Τελευταίου Καταφυγίου.
Για τα ελληνικά νησιά ενεργοποιείται το Ταμείο Απανθρακοποίησης, μέσω του οποίου δρομολογούνται επενδύσεις ύψους 2,3 δισ. ευρώ. Οι πόροι αυτοί προορίζονται για έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), υποδομές αποθήκευσης, ηλεκτρικές διασυνδέσεις, δίκτυα, υποδομές φόρτισης και φράγματα, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από το πετρέλαιο.
Ενεργειακή αγορά και υποδομές
Το νομοσχέδιο εισάγει αυστηρότερους κανόνες λειτουργίας για τις εταιρείες προμήθειας, οι οποίες καλούνται πλέον να διαθέτουν μηχανισμούς διαχείρισης κινδύνου και να υποβάλλονται σε δοκιμές αντοχής απέναντι στις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς. Επιπλέον, δίνεται η δυνατότητα σε νοικοκυριά, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και δημόσιους φορείς να μοιράζονται ενέργεια που παράγουν οι ίδιοι από ΑΠΕ.
Σχετικά με την πρόσβαση στο ηλεκτρικό δίκτυο, ο ΑΔΜΗΕ και ο ΔΕΔΔΗΕ υποχρεούνται να δημοσιεύουν ανά τρίμηνο στοιχεία για τη διαθεσιμότητα νέων συνδέσεων, ενώ η διαδικασία των αιτήσεων θα διεκπεραιώνεται αποκλειστικά ψηφιακά. Παράλληλα, θεσπίζονται ευέλικτες συνδέσεις για περιοχές με περιορισμένη ισχύ, ώστε να μην καθυστερούν ώριμες επενδύσεις μέχρι την ολοκλήρωση των έργων αναβάθμισης των δικτύων.
Η στρατηγική απέναντι στην κρίση
Κατά την ομιλία του, ο κ. Παπασταύρου υπογράμμισε ότι η χώρα έχει λάβει μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης ύψους 1,3 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 897 εκατ. ευρώ αφορούν έκτακτες παρεμβάσεις και τα 541 εκατ. ευρώ μόνιμες ενισχύσεις. Αναφερόμενος στα στοιχεία της Eurostat, ο υπουργός σημείωσε ότι η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα βρίσκεται 15% κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ο υπουργός αναφέρθηκε επίσης στη ρήτρα διαφυγής που πέτυχε ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, η οποία επιτρέπει στην Ελλάδα να εξαιρέσει ενεργειακές δαπάνες ύψους 1 δισ. ευρώ από το όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών έως το 2028. «Η χώρα μας είναι η μόνη που κατάφερε την έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την ειδική ρήτρα για την ενέργεια», τόνισε χαρακτηριστικά.
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης ρυθμίσεις για τη λειτουργία των data centers, παρεμβάσεις για την αποθήκευση ενέργειας και την επίλυση χωροταξικών και πολεοδομικών εκκρεμοτήτων, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και η αναβάθμιση του γηπέδου «Γ. Καραϊσκάκης».